انجمن دانش

خانمی از اعضای کلیسای کاتولیک به کشیش نزدیک شد و گفت:"پدر، سگ من مرده است و می­خواهم بدانم آیا شما صلاح می­دانید برایش تشییع جنازه ترتیب دهم؟"

کشیش گفت:"بله، فکر می­کنم صلاح است، البته اگر می­خواهید."

-          "شما فکر می­کنید کدام کشیش برای برگزار کردن این مراسم مناسب است؟"

کشیش از آنجا که زیاد به این تشییع جنازه تمایل نداشت گفت:"یک کشیش پروتستانِ خوب در پایین این خیابان می­شناسم فکر می­کنم او این کار را برایتان انجام دهد."

-          "اوه، متشکرم پدر. فقط یک سؤال دیگر. فکر می­کنید من چقدر بابت اجرای مراسم به او بپردازم؟ دویست دلار یا سیصد دلار؟"

چشمان کشیش برقی زد، و خیلی صمیمانه به این خانم که در قلمرو کشیشی­اش بود، گفت:"دوست من چرا زودتر نگفتید که سگتان کاتولیک بود؟"

                                                    مترجمین: صدیقه ادهم

                                                                    مریم امام وردی

توانا نَستا

            ستیز در نگیرد.

مال نیندوز

            دزدی رخت بندد.

آز فرو گذار

            دل آرامش یابد.

فرمانروایی فرزانه

تواضع جان، توانمندیِ تن است؛

نکوهِش فزونخواهی، ستایش توانایی است

مردمان،

دانش فرو نهند

و از آرزو گریزند.

دانایان،

به کار جهان نپردازند.

کارِ بی­عمل،

            سامانِ جهان است.

                                لائو تسه

                               ت: برکت، ریاحی

چون از یاسابورو خواستم تا نمونه­ای از شعرش را برایم خوشنویسی کند، گفت: "خط نویس باید با چنان شوری بنویسد که همه­ی کاغذ را با یک کلمه پُر کند، و با چنان نیرویی که قلم کاغذ را بِدَرد. چیره­دستی درخط نویسی همه به نیرو و احساسی که در این کار می­گذارند بستگی دارد. سامورایی باید که نستوه پیش تازد، و هرگز خسته یا افسرده نشود تا کار به انجام برسد. همین!" و، پس از این گفته، خط را برایم نوشت.

                                                                   هاگاکوره

                                                                ت: رجب­زاده

هوس وداع بهار بهار خیال امکان باش

چو رنگ رفته به باغ دگر گل افشان باش

کناره جویی ازین بحر، عافیت دارد

وداع مجلسیان کن ز دور گردان باش

گرفتم اینکه به جایی نمی رسد کوشش

چو شوق ننگ فسردن مکش پرافشان باش

به قدر بی سر و پایی ست اوج همتها

به باد ده کف خاک خود و سلیمان باش

به دام حرص چو گشتی اسیر، رفتن نیست

به رنگ موج ز گردابها گریزان باش

شرار کاغذم از دور می زند چشمک

که یک نفس به خود آتش زن و چراغان باش

                                                                بیدل

  2

اینک سخن می­گویم از دو "مینو".

در آغاز آفرینش، "سپند" آن دیگری – "ناپاک" – را چنین گفت:

-" نه منش، نه آموزش، نه خرد، نه باور، نه گفتار، نه کردار، نه "دین" و نه روان ما دو با هم سازگارند."

                                                                اوستا، گاهان، یسنه، هات 45

عالم، همه، زین میکده بیهوش برآمد

چون باده زخم بیخبر از جوش برآمد

ای بیخبران! چاره فرمان ازل چیست

آهی که دل امروز کشد دوش برآمد

صد مرحله طی کرد خرد در طلب اما

آخر، پی ما، آنطرف هوش برآمد

از نغمه تحقیق، صدایی نشنیدیم

فریاد که ساز همه خاموش برآمد!

بیدل! مثل کهنه افسانه هستی

زین گوش درون رفت و از آن گوش برآمد

                                                                بیدل

 با چشم­ها

                ز حیرتِ این صبحِ نابه­جای

خشکیده بر دریچه­ی خورشیدِ چارتاق

بر تارکِ سپیده­ی این روزِ پا به زای،

دستانِ بسته­ام را

آزاد کردم از

زنجیرهای خواب.

فریاد بر کشیدم:

"- اینک چراغ معجزه

                           مردم!

تشخیصِ نیم­شب را از فجر

در چشم­های کوردلی­تان

سویی به جای اگر

مانده­ست آن قدر،

تا

   از

            کیسه­تان نرفته تماشا کنید خوب

در آسمانِ شب

پروازِ آفتاب را!

با گوش­های ناشنوایی­تان

این طُرفه بشنوید:

در نیم پرده­ی شب

آوازِ آفتاب را!"

"- دیدیم

                (گفتند خلق، نیمی)

پروازِ ر­وشن­اش را. آری!"

نیمی به شادی از دل

فریاد برکشیدند:

"- با گوشِ جان شنیدیم

    آوازِ روشن­اش را!"

باری

من با دهانِ حیرت گفتم:

"- ای یاوه

            یاوه

                یاوه،

                        خلایق!

مستید و منگ؟

            یا به تظاهر

تزویر می­کنید؟

از شب هنوز مانده دو دانگی.

ور تایب­اید و پاک و مسلمان

                                    نماز را

از چاوشان نیامده بانگی!"

□

هر گاو گند چاله دهانی

آتش­فشانِ روشنِ خشمی شد:

"- این گول بین که روشنیِ آفتاب را

            از ما دلیل می­طلبد."

توفانِ خنده­ها....

"-خورشید را گذاشته،

                        می­خواهد

با اتکا به ساعتِ شماطه­دارِ خویش

بی­­چاره خلق را متقاعد کند

                                    که شب

از نیمه نیز بر نگذشته­ست."

توفانِ خنده­ها....

من

درد در رگان­ام

حسرت در استخوان­ام

چیزی نظیرِ آتش در جان­ام

                                                پیچید.

سرتاسرِ وجودِ مرا

                                گویی

چیزی به هم فشرد

تا قطره­یی به تفته­گیِ خورشید

جوشید از دو چشم­ام.

از تلخیِ تمامیِ دریاها

در اشکِ ناتوانیِ خود ساغری زدم.

آنان به آفتاب شیفته بودند

زیرا که آفتاب

تنهاترین حقیقتِ­شان بود

احساسِ واقعیتِ­شان بود.

با نور و گرمی­اش

مفهومِ بی­ریای رفاقت بود

با تابناکی­اش

مفهومِ بی­فریبِ صداقت بود.

□

(ای کاش می­توانستند

از آفتاب یاد بگیرند

که بی­دریغ باشند

در دردها و شادی­هایشان

حتا

    با نانِ خشکِ­­شان.-

و کاردهای­شان را

جز از برای قسمت کردن

بیرون نیاورند.)

□

افسوس!

                آفتاب

مفهومِ بی­دریغِ عدالت بود و

آنان به عدل شیفته بودند و

اکنون

با آفتاب­گونه­یی

                                آنان را

این­گونه

                دل

                                فریفته بودند!

□

ای کاش می­توانستم

خونِ رگانِ خود را

من

    قطره

    قطره

    قطره

    بگریم

تا باورم کنند.

ای کاش می­توانستم

-          یک لحظه می­توانستم ای کاش –

بر شانه­های خود بنشانم

این خلقِ بی­شمار را،

گردِ حبابِ خاک بگردانم

تا با دو چشمِ خویش ببینند که خورشیدِشان کجاست

و باورم کنند.

ای کاش

می­توانستم!

                                                                احمد شاملو، 1346

یک سیاستمدار بلندپایه، زمانی که نامزد یک پست مهم کشوری بود، به سه سیاه­پوست گفت که به هر کدامشان که بهترین دلیل را برای جمهوری­خواه بودن ارائه دهد، یک بوقلمون چاق می­بخشد.

اولی گفت:"من به این دلیل جمهوری­خواه هستم که آنها ما سیاه­ها را آزاد کردند."

سیاستمدار گفت:"بسیار خوب بود." سپس از دومی خواست که نظرش را بگوید.

"خوب من برای این جمهوری­خواه هستم که آنها برای حمایت از صنایع داخلی تعرفه­های گمرکی سنگین برای کالاهای وارداتی تصویب کردند."

سیاستمدار گفت:"عالی است." و بعد از نفر سوم نظرخواهی کرد.

نفر سوم در حالی که سرش را می­خاراند و این پا و آن پا می­کرد گفت:"رئیس، من جمهوری­خواه هستم، چون آن بوقلمون را می­خواهم."

                                                      مترجمین: صدیقه ادهم

                                                                 مریم امام وردی

 از آوازها و غنچه­ها

من در حصار خویش و تو در بیرون،

اما تو هیچ نمی­پرسی

که در سرای سینه­ی سنگینم

( آنجا که ساعت دل، هر آن

  - از شدت فشار خلأ-

چون غنچه­های نورس فروردین

در معرض شکفتن محتوم است)

چندین هزار یونس تنهایی

خاموش و مکتوم است،

در جامه­ی لغات نکیسایی؟

یا چند قرص ماه،

در این سیاه­چال فرو مانده است

در نخشب مقنع رؤیایی؟

دیشب که گیج و خسته و حیران

                                    ( از کار زندگی)

در کوچه­ باغ­های غریب شهر

- در زیر باران-

می­خواندم

چندین ترانه­ی عشقی،

من خود به چشم دیدم

                        ( هر چند، راستی، باور نخواهی کرد)

که ماه نخشبی

از دامن افق به هوا برخاست.

و چون به خانه رسیدم،

دیدم در آینه که نگاهت

از زیر مقنعه پیداست.

مگذار، ای مقنع مهرام،

کاین طفل ماهوار هنربخش

درسینه­ام نزاده بمیرد.

                                                                 محمدعلی همایون کاتوزیان

توانا نَستا

            ستیز در نگیرد.

مال نیندوز

            دزدی رخت بندد.

آز فرو گذار

            دل آرامش یابد.

فرمانروایی فرزانه

تواضع جان، توانمندیِ تن است؛

نکوهِش فزونخواهی، ستایش توانایی است

مردمان،

دانش فرو نهند

و از آرزو گریزند.

دانایان،

به کار جهان نپردازند.

کارِ بی­عمل،

            سامانِ جهان است.

                                لائو تسه

                        ت: برکت، ریاحی